Γενικά Στοιχεία

Στα πλαίσια του  Μέτρο 2.1.3: «Προστασία / Αναβάθμιση Δασών και Ανάδειξη Περιοχών Φυσικού Κάλλους και Οικοσυστημάτων» του ΠΕΠ Πελοποννήσου, υλοποιείται έργο με τίτλο: «Εκπόνηση και υλοποίηση προγραμμάτων περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης και ενημέρωσης τοπικού πληθυσμού για την προστασία του Όρους Πάρνωνα από τις πυρκαγιές», συνολικού προϋπολογισμού 119.000,00 € για την υλοποίηση ενεργειών ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του τοπικού κυρίως πληθυσμού για την προστασία του Όρους Πάρνωνα από τις πυρκαγιές.
Το παραπάνω έγινε κατόπιν πρωτοβουλίας του Δήμου Βόρειας Κυνουρίας που είναι ο Τελικός Δικαιούχος του Έργου και της Αναπτυξιακής Εταιρίας Πάρνωνα Α.Ε., που είναι ο Φορέας Υλοποίησης για λογαριασμό του Τελικού Δικαιούχου, αλλά και Φορέας Επίβλεψης, σε συνεργασία με τους εμπλεκόμενους φορείς που είναι οι Ο.Τ.Α.: Λεωνιδίου, Τυρού, Τεγέας, Σκιρίτιδας Θεραπνών, Γερονθρών, Ζάρακα, Οινούντος, Κοσμά και Καρυών.
Σκοπός του έργου είναι να γνωρίσουν οι κάτοικοι της περιοχής του Πάρνωνα την αξία του δάσους του Πάρνωνα, τη λειτουργία του, τις προστατευτικές επιδράσεις που αυτό ασκεί στο έδαφος στη συγκράτηση του νερού της βροχής καθώς και τη σημασία που έχει το φυσικό περιβάλλον γενικότερα στη ζωή του ώστε να ευαισθητοποιηθεί και να συμμετάσχει στην προστασία του.  Η προστασία του φυσικού περιβάλλοντος δεν είναι καθήκον μόνο των αρμόδιων υπηρεσιών, αλλά όλων των πολιτών.  Οι ενέργειες ενημέρωσης – ευαισθητοποίησης του τοπικού πληθυσμού και των επισκεπτών για τη σημασία της περιοχής και την ανάγκη προστασίας της, αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για τη μακροπρόθεσμη διατήρηση των φυσικών πόρων και τη βιώσιμη ανάπτυξη στην περιοχή.

Στόχοι των δράσεων ενημέρωσης – ευαισθητοποίησης είναι:
– Ενημέρωση / ευαισθητοποίηση για το φυσικό περιβάλλον και τη σημαντικότητα των δασών της περιοχής
– Ενημέρωση για τους κινδύνους πυρκαγιάς στα δάση και ευαισθητοποίηση για άμεση αντιμετώπιση
– Πρόληψη από αίτια (π.χ. απροσεξία, φωτιές στο δάσος και σε χωράφια ή ανάφλεξη σκουπιδιών, σκόπιμες πυρκαγιές για επέκταση δόμησης ή από κτηνοτρόφους)
– Ενεργοποίηση – κινητοποίηση της τοπικής κοινωνίας για την αντιμετώπιση πυρκαγιών με άξονα τη συγκρότηση ομάδων εθελοντών δασοπυροφυλάκων – δασοπυροσβεστών

Οι ενέργειες που θα υλοποιηθούν στο πλαίσιο του προγράμματος είναι οι εξής:

1. ΕΚΔΟΣΕΙΣ – ΠΙΝΑΚΙΔΕΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ – ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΔΙΑΧΥΣΗΣ ΣΤΑ Μ.Μ.Ε
Εκτύπωση και διανομή κοινού φυλλαδίου με αναφορά στο πρόβλημα των πυρκαγιών, στα αίτια, στις άμεσες ενέργειες μετά την εκδήλωση φωτιάς σε δασική έκταση, ενημέρωση για το πρόγραμμα, αίτηση για συμπλήρωση συμμετοχής στο εθελοντικό πρόγραμμα δασοπυροφύλαξης.
Πρακτικό εγχειρίδιο κατάσβεσης πυρκαγιών με οδηγίες για την άμεση αντίδραση μετά από εκδήλωση πυρκαγιάς και για τους τρόπους κατάσβεσης σε διάφορες περιπτώσεις.
Αφίσα του προγράμματος η οποία θα περιέχει απλές οδηγίες πρόληψης και αναγκαίες άμεσες ενέργειες για την αντιμετώπιση πυρκαγιών και θα τοποθετηθεί σε όλους τους δημόσιους χώρους της περιοχής.
Χάρτης με το οδικό δίκτυο και το δίκτυο δασικών δρόμων, για χρήση από τους εθελοντές – δασοπυροφύλακες /δασοπυροσβέστες, ο οποίος θα εκδοθεί σε κλίμακα 1: 50.000 και θα αποτελεί το βασικό χάρτη για όλες τις ομάδες που θα κινούνται στο πεδίο. Θα είναι συμβατός με GPS ώστε να βοηθηθεί ο προσανατολισμός και θα είναι πλαστικοποιημένος ώστε να μην καταστρέφεται στο πεδίο.
Παραγωγή και τοποθέτηση 12 γενικών πινακίδων με στόχο την επισήμανση της προσοχής για φωτιές σε δρόμους που οδηγούν από οικισμούς προς ευαίσθητα δάση και δασικές εκτάσεις. Στόχος είναι η επισήμανση της προσοχής για φωτιές σε δρόμους που οδηγούν από οικισμούς προς ευαίσθητα δάση και δασικές εκτάσεις. Θα περιέχει απλές οδηγίες με στόχο την επισήμανση της προσοχής
Παραγωγή και τοποθέτηση δύο πινακίδων για τα δάση των Juniperus drupacea.
Θα περιέχουν αναφορά στη σημαντικότητα των δασών αυτών και θα επισημαίνεται η προσοχή για τον κίνδυνο πυρκαγιάς
Παραγωγή και μετάδοση ειδικών μηνυμάτων στους τοπικούς ραδιοφωνικούς σταθμούς ή και στην τηλεόραση και σχετική αρθρογραφία. Τα μηνύματα θα μεταδοθούν ως κοινωνικό μήνυμα από τους τοπικούς ραδιοσταθμούς και την ΕΡΑ Πελοποννήσου.

2. ΔΙΟΡΓΑΝΩΣΗ ΕΚΔΗΛΩΣΕΩΝ – ΕΚΘΕΣΕΩΝ
Ημερίδες σε όλους τους Ο.Τ.Α. (Βόρεια Κυνουρία, Λεωνιδίου, Τεγέας, Τυρού, Σκιρίτιδας, Κοσμά, Θεραπνών, Γερονθρών, Ζάρακα, Οινούντος και Καρυών), καθώς επίσης, στην Τρίπολη. Ήδη διοργανώθηκαν 14 ενημερωτικές εκδηλώσεις σε Δημοτικά Διαμερίσματα της περιοχής εφαρμογής.
Συναντήσεις ενημέρωσης, οργάνωσης και εκπαίδευσης εθελοντών δασοπυροφυλάκων – δασοπυροσβεστών (οργάνωση 4 συναντήσεων – σεμιναρίων στο βουνό, δύο στον βόρειο Πάρνωνα και δύο στο νότιο τμήμα της οροσειράς). Στις διήμερες αυτές συναντήσεις που θα έχουν τη μορφή σεμιναρίων, θα αναπτυχθούν θέματα και θα ακολουθήσει πρακτική εξάσκηση για: Αίτια πυρκαγιών,  Τρόπος επικοινωνίας και ενημέρωση κατοίκων και επισκεπτών στην περίπτωση κινδύνου πυρκαγιάς, Βασικές αρχές προσανατολισμό στο βουνό (χρήση πυξίδων, GPS και χάρτη), Αντιμετώπιση πυρκαγιών (άμεσες ενέργειες, συντονισμού πολιτών στην κατάσβεση κλπ), Πρώτες βοήθειες, Οργανωτικά ζητήματα για την πυροφύλαξη.
Έκθεση για την ευαισθητοποίηση του κοινού. Η έκθεση θα περιέχει DVD, CD και φωτογραφικό υλικό. Θα αναφέρεται στο δασικό φυσικό περιβάλλον του Πάρνωνα και  στο πρόβλημα των πυρκαγιών.  Το DVD θα παραχθεί στην αρχή του προγράμματος και θα συμπληρωθεί με λήψεις το καλοκαίρι. Το CD θα διαμορφωθεί ως υλικό ενημέρωσης για να παρουσιαστεί στις ημερίδες και θα λάβει την τελική του μορφή μετά το πρώτο καλοκαίρι.

3. ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΕΥΑΙΣΘΗΤΟΠΟΙΗΣΗΣ ΜΑΘΗΤΩΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑΣ ΚΑΙ ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ
Αφορά:
α) Περιβαλλοντικό πακέτο σε 35 αντίτυπα που θα περιλαμβάνει CD ενημέρωσης, φύλλα δραστηριοτήτων, παρουσιάσεις, φωτογραφικό υλικό
β) Πιλοτική εφαρμογή περιβαλλοντικού πακέτου εκπαίδευσης σε επιλεγμένα σχολεία της περιοχής εφαρμογής του έργου
γ) 2 σεμινάρια για τους εκπαιδευτικούς των σχολείων εφαρμογής του έργου

4. ΟΡΓΑΝΩΣΗ ΚΑΙ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΥΡΟΦΥΛΑΞΗ
Αφορά την προμήθεια βασικού εξοπλισμού και ένδυσης για τους εθελοντές της δασοπυροφύλαξης όπως κυάλια, πυξίδες, φτυάρια, αξίνες, άρβιλα, αθλητικά καπέλα με το λογότυπο των εθελοντών Πάρνωνα, μακό μπλουζάκια με το λογότυπο των εθελοντών. Ο εξοπλισμός θα χρησιμοποιηθεί στις συναντήσεις ενημέρωσης, οργάνωσης και εκπαίδευσης εθελοντών δασοπυροφυλάκων – δασοπυροσβεστών και στη συνέχεια θα διατίθεται για αυτούς τους σκοπούς κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.

Για την υλοποίηση του προγράμματος, η Αναπτυξιακή Εταιρία Πάρνωνα Α.Ε και ο Δήμος Βόρειας Κυνουρίας εκτός από τους εμπλεκόμενους Ο.Τ.Α., συνεργάζονται με το Δασαρχείο Κυνουρίας και το Δασαρχείο Σπάρτης. Συνεργασία υπάρχει επίσης, με την Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρία (Ε.Ο.Ε.), με το Σύλλογο Αρκάδων Ορειβατών – Οικολόγων, με τον Ορειβατικό Σύλλογο Σπάρτης, με τον Κυνηγετικό Σύλλογο Άστρους και με τον Οικολογικό Σύνδεσμο Λακωνίας. Οι παραπάνω φορείς διαθέτουν αποδεδειγμένη εμπειρία σε θέματα ευαισθητοποίησης ομάδων πληθυσμού για την προστασία του φυσικού περιβάλλοντος.

Το όλο πρόγραμμα συντονίζεται από την Αναπτυξιακή Πάρνωνα για λογαριασμό των συνεργαζόμενων Δήμων στην περιοχή του Πάρνωνα.